เหลือที่...จะวางไวน์

เพราะความที่ไวน์เป็นเมรัยสากล จึงเห็นดื่มกันได้ในทุกผู้ทุกวัย มีทั้งหัวดำไล่ถึงสีดอกเลา จากผิวขาวไล่เลยไปถึงผิวดำ และด้วยเป็นเมรัยเมืองหนาวนี่เอง ขีดจำกัดที่แตกต่างจึงเป็นกลายเป็นข้อแม้สำคัญ ที่ทำอะไรดูจะลำบากไปเสียหมด สำหรับผู้บริโภคไวน์ในเมืองร้อนอย่างบ้านเรา


คือว่า ผมมีพื้นที่เหลือใต้บันไดอยู่หลายตารางเมตร กะว่าจะเอามาเป็นที่เก็บไวน์ พื้นที่แบบนี้มีข้อดีข้อเสียยังไงบ้าง พอจะใช้ได้ไหมครับ / ภมร-ซอยอโศก

wow

เป็นอย่างนี้แทบทั้งนั้นล่ะครับ พอเริ่มต้นดื่มไวน์แล้วบังเอิญรู้สึกดี เริ่มติดใจเลยห่างเหินเบียร์วิสกี้ แล้วพอคุ้นคอก็เริ่มมีติดมือไม้กลับบ้าน คุ้นลิ้นหนักเข้าก็เลือกซื้อหามาเก็บ ครั้นจะเสียบไว้ในตู้เย็นก็ดูเสียเชิงใช่ที่ เลยคิดอยากมีเซลล่าเป็นของตัวเอง กลัวใครรู้เข้าจะหาว่าไม่รักไวน์จริง ปัญหาใหญ่เลยตามมา เมื่อคุณอยากใช้อรรถประโยชน์จากสิ่งที่มี แต่ไมเคยได้ใช้อย่างจริงจังก็คงจะลำบากหน่อยนะครับ เพราะคุณควรตอบคำถามเหล่านี้ ให้เป็นที่น่าพอใจเสียก่อนว่า ห้องใต้บันไดของคุณพอจะไปไหวหรือเปล่า

หนึ่ง – อุณหภูมิตรงใต้บันไดของคุณนั้น เย็นพอสำหรับการเก็บรักษาไวน์หรือไม่

wow

ตามมาตรฐานโลกกำหนดไว้ว่า อุณหภูมิเหมาะสมสำหรับเก็บรักษาไวน์อยู่ที่ 10 ถึง 15 องศาเซลเซียส ขึ้นอยู่กับสภาพและชนิดของไวน์ แถมควรดื่มที่อุณหภูมิห้อง (ของฝรั่ง) ที่ไม่เกิน 20 องศาเซลเซียส หากมากกว่านี้ แอลกอฮอลในไวน์จะเริ่มระเหยออก และไวน์จะเสียความสมดุล

ดูเอาสิครับ ข้อแม้ข้างบนมันเหลือวิสัยกับสภาพอากาศบ้านเราเสียจริง ๆ นี่คงต้องนั่งดื่มในตู้เย็นถึงจะเข้าเกณฑ์อย่างที่ว่า ปกติบ้านเราอุณหภูมิภายนอกเฉลี่ยอยู่ที่ 28 - 35 องศาเซลเซียส ซึ่งเราจำเป็นต้องยอมรับว่า อุณหภูมิขนาดนี้ทำให้ไวน์แก่เร็ว (Mature) และเก็บไว้ได้ไม่นานเท่าที่ควร จากที่ควรดื่มได้ดีเมื่อเก็บได้อายุแปดปี กลับมีอายุใช้งานสั้นเหลือไม่เกินปีสองปีเท่านั้น ซึ่งรสชาติยังแปร่งปร่า ยังไม่ลงตัวเสียด้วยซ้ำไป คงเห็นคำตอบชัดแล้วว่า หากพื้นที่ไม่เย็นพอ หรือไม่ได้ติดเครื่องทำความเย็น ตรงใต้บันไดคงเป็นเซลลาที่ดีได้ยาก นอกเสียจากทำเป็นที่วาง “ไวน์ดื่มด่วน” เท่านั้น

สอง – สภาพแสงสว่างตรงช่วงใต้บันไดนั้นเป็นอย่างไร wow

ศัตรูตัวร้ายที่น่ากลัวพอ ๆ กับความร้อน คือ แสงสว่าง แม้ว่าผู้ผลิตต่างเลือกใช้ขวดเพื่อป้องกันแสง เป็นสีเขียวสีน้ำตาลบ้างแล้วก็ตาม ยังไงก็เอาไม่อยู่ครับ กับเจ้าอุลตราไวโอเลต (UV) ที่อุดมสมบูรณ์ยิ่งในบ้านเรา ผลลัพธ์ที่แสงทำต่อไวน์นั้นออกฤทธิ์รุนแรงและรวดเร็วมาก ไวน์ของคุณจะเป็นน้ำส้มสายชูได้ในชั่วเวลาอึดใจ หากโดนแสงแบบเต็ม ๆ ลองนึกดูสภาพ “ไวน์กลางแดด” ที่ขายอยู่ตามชายแดนสิครับ นั่นนับว่าเสี่ยงมากเลย คุณอาจจะได้น้ำส้มสายชู ผลิตจากองุ่นนอกชั้นดี ติดไม้ติดมือกลับไปปรุงอาหารที่บ้าน หากพื้นที่ใต้บันไดของคุณโดนแสงเต็ม ๆ จากภายนอก หรือแม้จะรำไรก็ตาม นับว่าอันตรายมากครับ นอกเสีย จากว่าจะเก็บไว้ในลังหรือกล่องที่มิดชิด นั่นพอจะแก้ได้แค่ป้องกันแสง แต่ก็กันความร้อนไม่ได้อยู่ดี

สาม – ตรงช่วงบันไดนั้นมีความชื้นสูงมากน้อยแค่ไหน

wow

ความชื้นที่เหมาะสมกับการเก็บไวน์นั้น อยู่ราว 55 – 70 เปอร์เซ็นต์ หากสูงเกินกว่านี้ จะทำให้ฉลากชื้นจนเสียหายได้ หมดสง่าราศีกันปี้ป่น แม้ไม่ถึงกับร้อนแฉะแบบอเมซอน แต่บ้านเราอยู่ในเขตร้อนชื้น มีบางช่วงอย่างหน้าฝนที่อาจชื้นกว่าปกติ แต่ถ้ามีการระบายอากาศได้ดี ปัญหาดังกล่าวก็จะหมดไปโดยง่าย เว้นเสียว่าบริเวณใต้บันไดของคุณเกิดปิดทึบและมิดชิดเกินเหตุ วันดีคืนร้าย ความชื้นอาจค่อย ๆ สะสมโดยคุณไม่รู้ตัว ไม่ว่าท่อน้ำใต้บ้านเกิดแตกซึมแล้วปล่อยความชื้นมาตามพื้น หรือเกิดมีทางน้ำไหลจากหลังคาลงมาที่ผนัง มาฝังตัวในที่เงียบ ๆ อย่างใต้บันได เท่านี้ก็พอเพียงที่จะทำให้ฉลากไวน์สุดรักของคุณ ตกอยู่ในสภาวะไม่ปลอดภัยได้แล้ว แถมยังมีกลิ่นอันพึงรังเกียจอีก ไวน์มันไม่ชอบครับ

สี่ – ตรงบริเวณใต้บันไดของคุณ มีความสั่นสะเทือนเกิดขึ้นอย่างต่อเนื่องหรือไม่

wow

ลักษณะนิสัยถาวรของไวน์ ไม่ว่าจะชาติไหนก็เหมือนกัน คือ สมถะ สงบนิ่ง ขี้เกียจ และเจ้าอารมณ์ ชอบอยู่นิ่งไมไหวติง เพื่อให้อณูเนื้อน้ำองุ่นและโอ๊กได้หลอมรวมกัน ให้กากยีสต์พร้อมกับสารแขวนลอยแทนนินจะได้จับตัวอยู่เป็นทีทาง ใช้ทั้งเวลาและความสงบนิ่ง มีอะไรมาขัดจังหวะนิดเดียวเป็นได้หน้าเขียวหน้าบูด สะบัดก้นไปนับหนึ่งใหม่เสมอ หากพื้นที่ใต้บันไดของคุณอยู่ใกล้แหล่งกำเนิดความสั่นสะเทือน เช่น เครื่องซักผ้า เครื่องเสียงสเตริโอที่ฟังแบบบีทกระหึ่ม หรือใกล้แท่นวางคอมเพรสเซอร์ปรับอากาศที่อยู่ภายนอกอาคาร ฯ ของพวกนี้ก่อให้เกิดความระคายเคืองอารมณไวน์เอามาก ๆ

ข้อแม้ทั้งสี่เป็นเรื่องหลัก ๆ เท่านั้นนะครับ ยังมีเรื่องประเด็นปลีกย่อยอีกมาก ฟังแค่นี้ก็แทบจะถอดใจกันแล้วใช่ไหม จริง ๆ แล้วหากไม่อยากลงทุนอะไรมากนัก ผมว่าลองมองที่อื่นนอกจากพื้นที่ใต้บันไดดูบ้าง เช่นห้องน้ำในห้องนอนใหญ่ ที่มักจะเปิดแอร์อยู่เป็นประจำ ก็อาศัยความเย็นผ่านเข้ามานี่แหละ เลือกเอาตรงมุมอับแสง หรือใต้อ่างล้างหน้าที่มีฝาปิดแบบบานเกร็ดก็ยังได้ แต่ควรตรวจสอบดูว่าไม่มีน้ำรั่วซึมใต้อ่างหรือไม่ แต่ถ้าชั้นบนนั้นร้อนแดดช่วงกลางวัน ก็ควรมองหาพื้นห้องน้ำชั้นล่าง ที่ห่างแดดและปลอดแสง

wow

การเก็บไวน์ในสภาพภายนอกนี้ ต้องแยกแยะกันให้ชัดเจนว่า เมื่อไวน์นั้นจะพร้อมดื่มเร็วกว่าปกติ ก็ต้องดื่มให้ เหมาะตามเวลา ไม่รอให้มันอยู่เป็นปู่เฒ่า นอนอยู่คู่เราโดยเด็ดขาด แต่หากพอจะเจียดเงินคุณแม่บ้าน มาใช้งาน (ใหญ่) หลวงได้บ้าง ก็ขอแนะนำให้หาซื้อตู้ไวน์เป็นเรื่องเป็นราวจะดีกว่า ขนาดพอใช้ได้บรรจุสามสิบขวดก็แค่หลักหมื่นต้น ๆ ส่วนตู้ดีหน่อยจุได้เป็นร้อยขวด ก็ราวสามสี่หมื่น ให้ทั้งความปลอดภัย สวยงามและประหยัดกว่าเยอะ ถ้าคุณมีเงินถุงเป็นถัง จะลงทุนทำเซลล่าบ้าเลือดก็ดี แต่ก็ต้องดูแลกันเป็นพิเศษแบบเช้าหนเย็นหน ซึ่งเหนื่อยหน่อย แต่ก็ทำให้ชีวิตดูดี มีบุญบารมีขึ้นเยอะ

บทความโดยคุณวิโรจ ลี้ตระกูล (Winescale :The Chronicle & แชมป์แฟนพันธุ์แท้ไวน์)

recommended